Allerlei ESG-regelgeving, waaronder ook de in Nederland nog altijd niet geïmplementeerde CSRD, zou op de schop gaan onder druk van grote bedrijven en landen als Frankrijk en Duitsland. Een nieuwe Omnibus-regeling zou vooral meer eenvoud moeten brengen.
Gelijk speelveld op de helling
Dat biedt hoop aan de European Round Table for Industry, waarin grote bedrijven als Shell, BMW, Heineken en Philips zich hebben verenigd. Die had eerder deze maand nog laten weten fel gekant te zijn tegen de CSRD, een richtlijn voor maatschappelijk verantwoord ondernemen en een voor groene taxonomie, waarin is vastgelegd welke investeringen als duurzaam mogen worden beschouwd.
Drie kikkers waren echter uit de kruiwagen gesprongen: Nestlé, Unilever en l’Oréal. Die lieten weten zich op de meeste punten te distantiëren van de andere multinationals. “We moeten het kind niet met het badwater weggooien”, vindt ’s werelds grootste levensmiddelenbedrijf Nestlé. Dat is al tien jaar bezig om onderzoek te doen naar de milieu-impact en de mensenrechtenissues in de waardeketen. Daarover wordt al een tijdje gerapporteerd – dit jaar telt het duurzaamheidsverslag 200 pagina’s. Nestlé ziet door de regels dus een gelijk speelveld ontstaan als concurrenten duurzaamheid ook zo serieus moeten gaan aanpakken. Unilever is het daarmee eens en vreest rechtsonzekerheid en “een gebrek aan dringend benodigde planningszekerheid”.
De CSRD zou volgens de nieuwe plannen alleen nog maar gelden voor bedrijven die nu al aan de richtlijn moeten voldoen. Kleinere bedrijven zouden de dans ontspringen. De CSDDD (Corporate Sustainability Due Diligence Directive) zou worden beperkt tot bedrijven met meer dan 500 werknemers, die bovendien maar eenmaal in de vijf jaar zo’n rapport hoeven op te stellen.
‘Voldoen aan CSRD was niet zo ingewikkeld’
Ook lampenfabrikant Signify (ex-Philips) is tegen de Omnibus-wet. “We vrezen dat de doos van Pandora weer wordt geopend en de onderhandelingen worden heropend. Dat zou het onvoorspelbaar maken, en dat is slecht voor bedrijven.” Het bedrijf stelt dat het klimaattransitieplan niet is ingegeven door de regulering, maar door het doel om in 2040 ‘net-zero’ te zijn. “Door te rapporteren volgens CSRD kunnen we transparant laten zien hoe we daar voortgang mee maken. Met alle stappen die we de afgelopen jaren al hadden gezet, was het voldoen aan CSRD niet zo ingewikkeld. Dat kan voor andere bedrijven complexer zijn en de investeringen kunnen dan hoger uitpakken. Vooral als ze een nog niet zo ver ontwikkelde duurzaamheidsstrategie hebben.”
Vertraging helpt bedrijven niet
Denktank Cambridge Institute for Sustainable Leadership vindt het gevaarlijk als de discussie over al lang aangenomen regels weer wordt opgestart. “Het wordt wel geframed alsof het gaat om concurrentievermogen, maar daar heeft het niets mee te maken. Er wordt verzocht om vertraging, maar vertraging helpt bedrijven helemaal niet als ze zich al jarenlang hebben voorbereid.”
Woordvoerder Bart Vandewaetere van Nestlé geeft een voorbeeld: boeren krijgen premies om hun uitstoot te verminderen. “Maar als een boer met zijn producten net zo makkelijk naar een concurrent van ons kan stappen die deze eisen aan zijn uitstoot niet stelt, dan is dat voor hem veel makkelijker. Hoe meer bedrijven dezelfde eisen stellen, hoe groter de kans is dat boeren hun manier van productie veranderen.” Tony’s Chocolonely, veel kleiner in chocolade, maar wel in bezit van een duurzaamheidsverslag, vindt dat er geen onderscheid tussen grote en kleine bedrijven gemaakt moet worden. “Het zou gewoon een basisnoodzaak moeten zijn om aan deze regels te voldoen.”
Ook middelgrote bedrijven meenemen in plicht
KPMG is bezig met de afronding van veel CSRD-verslagen. “Wij zien dat bedrijven aan heel veel punten moeten voldoen en een enorme hoeveelheid data moeten verzamelen. Het is nog gedetailleerder dan wij in eerste instantie hebben ingezien”, zegt Mark Vaessen, hoofd duurzaamheidsverslaggeving bij KPMG. Dat pleit ervoor om alleen kleine bedrijven uit te zonderen van de plicht, maar niet de middelgrote. “Die middelgrote bedrijven dragen bijvoorbeeld voor een aanzienlijk deel bij aan de CO2-uitstoot in Europa.”
