De afschaffing van de dividendbelasting is een duur gebaar van Nederland voor buitenlandse overheden, maar extra banen levert de maatregel niet op. Dat schrijft de Telegraaf. De krant maakte een rondje langs de velden en consulteerde tien prominente wetenschappers. En op BNR beweert oud-staatssecretaris Willem Vermeend dat de maatregel waarschijnlijk niet door de Eerste Kamer komt.
In de Tweede Kamer hield de grootste regeringspartij VVD nochtans vast aan afschaffing van de dividendbelasting. In de Algemene Financiële Beschouwingen over de begroting en het regeerakkoord, kwam financieel woordvoerster Aukje de Vries woensdag zwaar onder vuur te liggen over de maatregel.
‘Klinkklare onzin’
Negen van de tien hoogleraren die de krant sprak, kraken het plan, dat de schatkist 1,4 miljard euro kost. Volgens premier Rutte gaat er veel werkgelegenheid verloren als Nederland niets doet. ‘Klinkklare onzin’, reageert Sweder van Wijnbergen, hoogleraar Economie in de Universiteit van Amsterdam. ‘De bedrijven die er nu al zijn hebben die beslissing om hier te komen genomen ondanks die dividendbelasting. En als ze met die belasting gekomen zijn gaan ze dus zeker niet weg als de situatie onveranderd zou zijn gebleven.’
‘Onnodig en duur’ , aldus Koen Caminada. hoogleraar Empirische analyse van sociale en fiscale regelgeving in Leiden. ‘Het getuigt van realiteitszin dat het regeerakkoord de vennootschapsbelasting internationaal concurrerend wil houden en tegelijkertijd constructief inzet op het bestrijden van internationale belastingontwijking. Het afschaffen van de dividendbelasting was hiervoor niet nodig.’ Volgens hem zal ‘de opbrengst vooral neerslaan in de schatkisten van de landen waarmee Nederland een belastingverdrag heeft.’ Harry Garretsen, hoogleraar Internationale Economie aan de Rijksuniversiteit Groningen, vindt Ruttes claim ‘niet goed te onderbouwen vanuit macro-perspectief.’ De maatregel doet hem denken aan ‘de aloude loonmatigingsdiscussie: waar “concurreer” je als land op, kosten en/of kwaliteit?’
Cadeau buitenland
Buitenlandse beleggers betalen nu 15 procent belasting over de winst op hun aandelen. In veel landen mogen beleggers die Nederlandse taks verrekenen. Als Nederland de dividendbelasting afschaft, schieten die beleggers er niets mee op. Ze betalen dan gewoon meer belasting in hun eigen land. ‘Een cadeau voor buitenlandse overheden’, zegt Jaap Koelewijn van Nyenrode. Een inhoudelijk identieke reactie komt van Leo Stevens, Emeritus-hoogleraar Fiscale economie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. ‘Bij de uiteindelijke afweging lijkt het mij nuttig te weten welk deel van de belastingvermindering ten goede komt aan de aandeelhouders zelf en welk deel via het in de belastingverdragen geregelde verrekeningssysteem in feite buitenlandse schatkisten tot voordeel strekt.’ En ook Harald Benink, hoogleraar Banking and Finance aan de Universiteit van Tilburg wijst daarop: ‘Heel veel aandeelhouders van beursgenoteerde ondernemingen zijn geen langetermijnbeleggers. Stel, je bent zo’n Aziatische of Amerikaanse belegger die kort in een aandeel belegt en toevallig op dat moment dividend uitgekeerd krijgt, dan krijg je ineens dit voordeeltje. Dat doet helemaal niets voor het vestigingsklimaat. Je zou dit geld beter kunnen steken in een nog verdere verlaging van de vennootschapsbelasting.’
‘Beter lastenverlichting op arbeid’
Steven Brakman, hoogleraar Internationale Economie aan de Rijksuniversiteit Groningen: ‘In vergelijking met andere landen is deze last niet opvallend hoog. Het lijkt een antwoord op een niet bestaand probleem.’ Edwin Heithuis, Hoogleraar Fiscale Economie aan de Universiteit van Amsterdam zegt: ‘Deze afschaffing komt niet ten goede aan het bedrijfsleven noch aan de particuliere belegger maar effectief aan de buitenlandse staat.’ Peter Kavelaars, hoogleraar Fiscale economie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, beweert ook dat het geld ten goede komt aan buitenlandse aandeelhouders en niet tot meer investeringen leidt. ‘Het bedrag had m.i. veel beter kunnen worden geïnvesteerd in een lastenverlichting op arbeid.”
‘Hoofdkantoren naar VS’
Hans van den Hurk, Hoogleraar Europese Inkomsten- en Vennootschapsbelastingen in Maastricht, is de enige met een afwijkende mening. ‘Afschaffing van de dividendbelasting is nodig omdat het nieuwe VS-systeem een soort van vrijstellingssysteem krijgt waarbij multinationals weer vaker een VS-hoofdkantoor zullen krijgen en de businesses in de bronlanden blijven. (…) Niet-afschaffing betekent dat NL duurder wordt ten opzichte van omringende landen die die heffing niet kennen of een beter belastingverdrag hebben.’
Niet door Senaat
Koelewijn sluit niet uit dat ‘Rutte straks al zijn politieke behendigheid moet inzetten om te rechtvaardigen dat dit plan alsnog van tafel gaat.’ PvdA-prominent Vermeend gaat een stap verder. Hij verwacht dat het kabinet uiteindelijk zelf ook tot die conclusie gaat komen. ‘Ik denk dat het kabinet na de schriftelijke behandeling tot de conclusie komt dat ze hier iets anders voor moeten bedenken. Iets dat het bedrijfsleven en het MKB goed vindt, waarna ze kunnen zeggen: eind goed, al goed.’
