De ministerraad heeft op voorstel van staatssecretaris Snel van Financiën ingestemd met de Fiscale beleidsagenda en de uitwerking van de eerste prioriteit daarin: de aanpak van belastingontwijking en belastingontduiking. In de Fiscale Beleidsagenda benoemt het kabinet voor de komende periode vijf prioriteiten: het aanpakken van belastingontwijking en belastingontduiking, het verlagen van de belasting op arbeid, een Nederlands vestigingsklimaat dat fiscaal concurrerend blijft voor reële economische activiteiten, het belastingstelsel verder vergroenen en een beter uitvoerbaar belastingstelsel.
Staatssecretaris Snel schrijft dat deze prioriteiten een grote stap zijn naar een beter belastingstelsel. ‘Maar het stelsel is natuurlijk nog niet af. In en na deze kabinetsperiode moet blijvend worden gestreefd naar een eenvoudiger, beter uitvoerbaar, begrijpelijker en eerlijker belastingstelsel. Met als doel een rechtvaardige belastingheffing bij burgers en bedrijven.’
Aanpak belastingontwijking en -ontduiking
Staatssecretaris Snel baseert de bestrijding van belastingontwijking en belastingontduiking op twee pijlers. Enerzijds wil hij de belastinggrondslag beschermen. Anderzijds neemt hij maatregelen in de sfeer van transparantie en integriteit.
Bronbelasting
Per 2021 voert Nederland een bronbelasting in op uitgaande rente- en royaltystromen naar ‘low tax jurisdictions’ en in misbruiksituaties. Zo wordt voorkomen dat Nederland wordt gebruikt voor doorstroomactiviteiten naar belastingparadijzen. ‘Het is mijn ambitie om belastingontwijking en -ontduiking aan te pakken en daarnaast het hardnekkige beeld te kantelen dat Nederland het internationale bedrijven fiscaal gemakkelijk zou maken belasting te ontwijken. Dat beeld doet het investeringsklimaat geen goed.’
Verdragen
Het kabinet wil zowel Nederland als zijn verdragspartners een effectief instrumentarium bieden tegen belastingontwijking. Daarom neemt Nederland meer antimisbruikbepalingen op in de belastingverdragen via het zogenoemde Multilateraal Verdrag dan veel andere landen. Hiermee kan worden voorkomen dat het uitgebreide netwerk van Nederlandse belastingverdragen op oneigenlijke wijze wordt gebruikt.
Verder dan de Europese richtlijnen belastingontwijking
Nederland zal bij de implementatie van de eerste en tweede Europese richtlijn ter bestrijding van belastingontwijking (ATAD1 en ATAD2) verder gaan dan die richtlijn voorschrijft. Nederland zal bijvoorbeeld geen groepsuitzondering opnemen bij de zogenoemde ‘earningstrippingmaatregel’. Ook komt er geen eerbiedigende werking voor bestaande leningen en wordt de drempel verlaagd van 3 miljoen naar 1 miljoen. Voor banken en verzekeraars wordt een zogenoemde minimumkapitaalregel ingevoerd. Hierdoor ontstaat een meer gelijke fiscale behandeling van het eigen en het vreemd vermogen in alle sectoren. Dat levert stabielere bedrijven en gezondere economische verhoudingen op.
Verschoningsrecht en openbaarmaking boeten
Het belang van transparantie bij de aanpak van belastingontwijking en ontduiking is evident, schrijft Snel. Het kabinet zet daarom de beleidsinzet van het vorige kabinet voort. Het kabinet zal het wettelijke fiscale verschoningsrecht van advocaten en notarissen verduidelijken. Aan hen opgelegde vergrijpboetes worden openbaar gemaakt. Hierdoor moeten deze financiële dienstverleners zich beter verantwoorden over de structuren waarover zij adviseren.
Integriteit financiële markten
Om de integriteit van financiële markten te versterken, werkt het kabinet aan wetgeving voor het instellen van een zogenoemd UBO-register (Ultimate Beneficial Owner). Ook wordt bestaande wetgeving voor trustkantoren aangescherpt.
EU-initiatieven voor cultuurverandering
Het kabinet steunt de voorstellen van de Europese Commissie voor meer transparantie. Met het richtlijnvoorstel van de Europese Commissie voor verplichte openbaarmaking (mandatory disclosure) worden financiële tussenpersonen (bijvoorbeeld belastingadviseurs, advocaten, notarissen, trustkantoren) verplicht om informatie aan de Belastingdienst te geven over grensoverschrijdende – mogelijk agressieve- belastingstructuren. Het richtlijnvoorstel voor publieke country bij country reporting zal zichtbaar maken in welke mate internationaal opererende bedrijven belastingverplichtingen nakomen.
