‘Om te huilen’ noemt minister Van Engelshoven van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) de cijfers uit de nieuwste Bedrijvenmonitor Wet bestuur en toezicht (Wbt) rollen. Daaruit blijkt dat het aandeel vrouwen in raden van bestuur en commissarissen in 2016 nauwelijks is gestegen.
In Nederland geldt sinds 1 januari 2013 een wettelijk streefcijfer. Bedrijven moeten streven naar een evenwichtige verdeling tussen man en vrouw binnen de raad van bestuur en de raad voor commissarissen. Zo raden van bestuur voor ten minste 30% bestaan uit vrouwen, of mannen.
Pas toe of leg uit
Het streefcijfer geldt voor alle bedrijven met meer dan 250 werknemers, een netto-omzet van meer dan €40 miljoen en activa met een waarde hoger dan €20 miljoen. Maar het streefcijfer is niet verplicht. Als het een bedrijf niet lukt, moet het in zijn jaarverslag uitleggen waarom het niet is gelukt. Het zogenoemde ‘pas toe of leg uit-principe’. Het wettelijk streefcijfer geldt in ieder geval tot 1 januari 2020.
Streefpercentage
Eind 2016 bedroeg het aandeel vrouwen in de raden van bestuur 10,7%, in raden van commissarissen was dat 15,0%. Daarmee blijven de vijfduizend grote vennootschappen in Nederland nog ver verwijderd van het streefpercentage van 30% vrouwen. In 2012, voor de invoering van het streefcijfer, was dat ruim 7%. De raden van commissarissen bestonden eind 2016 voor zo’n 15% uit vrouwen.
Verplicht quotum
Voor de commissie Monitoring is de geringe vooruitgang reden om een verplicht quotum voor te stellen. Maar zo ver wil de minister nog niet gaan. De commissie is van mening dat het streefcijfer van 30 procent vrouwen aan de top zonder zo’n quotum ‘een tandenloze tijger’. De commissie dringt aan op de invoering van een ‘ingroeiquotum’: een stapsgewijze verhoging van een quotum, zodat op termijn het doel van 30 procent vrouwen aan de top gehaald wordt. Van Engelshoven wil zover niet gaan, maar waarschuwt bedrijven wel: ‘De afspraak is dat we in 2019 de balans opmaken, maar als de resultaten zo teleurstellend blijven, zal ik stevige maatregelen niet schuwen.’
PwC
Het NOS Journaal bevatte een item over de Bedrijvenmonitor, waar PwC figureerde. PwC heeft een apart vrouwennetwerk en een opleidingsprogramma voor vrouwelijke leidinggevenden, want ‘meer diversiteit in de top leidt tot betere besluiten’. Het behalen van het streefcijfer van 30% vrouwen in de top binnen PwC zelf is volgens de accountantsorganisatie ‘vooral een kwestie van tijd’. Binnen PwC wordt binnenkort gestemd over een nieuwe raad van bestuur. In dat bestuur is accountant Jolanda Lamse-Minderhout momenteel de enige vrouw.
