De rechter-commissaris hoorde deze week meerdere getuigen over de zogenaamde Cyprusroute. Deze trustconstructie van Baker Tilly stelde klanten in staat belasting te ontduiking. Fiscalisten verborgen de illegale praktijk voor collega’s van de accountantstak. Alleen oud-topman Romke van der Veen bleek nog ‘actieve herinneringen’ te hebben.
In de week dat EY de splitsing van zijn advies- en accountancytak voorlopig in de ijskast stopte, bleek in een Nederlandse rechtszaal wat het probleem is bij accountancykantoren die ook adviseren. Als je commerciële adviseurs samenbrengt met streng gereguleerde accountants kan dat tot grote problemen leiden. Dat bleek onder meer bij Baker Tilly. Daar verzwegen fiscalisten intern jarenlang dat de Belastingdienst onderzoek deed naar een mogelijk strafbare fiscale constructie. Collega’s van de accountantstak, onder wie een bestuursvoorzitter, ontdekten dit pas in 2014. Veel te laat, want het Openbaar Ministerie startte kort daarna een strafzaak.
Illegaal
De Belastingdienst had toen al drie jaar onderzoek gedaan naar de zogenaamde Cyprusroute, een trustconstructie met als doel belastingontduiking. Adviseurs van Baker Tilly verkochten en beheerden ten minste drie van dit soort illegale vehikels voor Nederlandse klanten, zeiden (oud-)vennoten van het kantoor deze week tegen de rechter-commissaris. Een aantal van deze klanten moesten zich, toen de strafzaak begon te lopen, voor de rechter verantwoorden.
Waar de meeste topmensen van Baker Tilly zich niet veel konden herinneren van wat er allemaal gebeurd was, bleek het geheugde van oud-topman Romke van der Veen prima in orde. Hij schetste hoe het Bureau Vaktechniek Belastingsadviseurs (BVB) van 2011 tot 2013 heimelijk ‘een vraag- en antwoordspel’ met de Belastingdienst speelde over de Cyprusroute. Pas in 2014 kwam Van der Veen achter de waarheid. Hij was toen al vanwege deze kwestie teruggetreden als topman. Van der Veen zei verder dat de truststructuren binnen Baker Tilly wel degelijk van meet af aan als risicovol werden gezien: ‘Er was veel discussie over.’ Toch gaf het BVB groen licht ‘om onder verantwoordelijkheid van een partner’ een structuur op te zetten. ‘Waarom is een goede vraag’, zei hij.
Vertrouwen op integriteit
De verklaring van Van der Veen is onder meer van belang voor Coen Klawer. Hij is één van de ondernemers die al jaren procedeert tegen Baker Tilly en advocatenkantoor NautaDutilh. Klawer vindt dat hij mocht vertrouwen op de integriteit van de adviseurs van Baker Tilly. Zij hadden hem de fiscale route destijds verkocht als volkomen legaal, heeft hij altijd gezegd. Toch legden de advocaten van Baker Tilly de verantwoordelijkheid vooral bij hem neer. De rechtbank Rotterdam oordeelde echter in 2017 dat Baker Tilly voor de helft van de schade bij Klawer als gevolg van de fiscale ontwijkingsconstructie moest opdraaien. In hoger beroep eiste Klawer 8 miljoen euro schadevergoeding. Het hof vond dat Klawer slechts gedeeltelijk in zijn recht stond: Baker Tilly had Coen Klawer in 2006 geen Cyprusroute voor belastingontwijking mogen adviseren. Maar de ondernemer had vanaf het begin kunnen weten dat het hier ging om een fiscaal niet toelaatbare constructie en moest van de rechters de helft van die schade voor eigen rekening nemen.
Bron: FD
