Woningcorporaties moeten hun bezit op zes verschillende manieren waarderen. Ze moeten, naast de zeer complexe marktwaardering, hun vastgoed ook waarderen tegen bedrijfswaarde, historische kostprijs, leegwaarde, fiscale waardering en WOZ-waarde. Die verplichting alleen al kost hen jaarlijks al meer dan 25 miljoen euro, zegt voorzitter Marnix Norder van Aedes, de vereniging van woningcorporaties.
De waarderingsmethodiek is slechts een voorbeeld. De regels die voortvloeien uit de nieuwe Woningwet kosten woningcorporaties jaarlijks maar liefst 90 miljoen euro aan administratiekosten. Deze kosten zijn ruim drie keer hoger dan voor invoering van de wet. ‘De lat ligt vele malen hoger dan bij welk beursbedrijf dan ook’, aldus Norder. Terwijl het goedkoper zou kunnen; de jaarlijkse kosten kunnen door aanpassingen in de wet sowieso met 28 miljoen euro omlaag, blijkt volgens Aedes uit onderzoek van adviesbureau Sira Consulting, uitgevoerd in opdracht van Aedes. Door deze besparing zouden woningcorporaties een paar duizend woningen per jaar kunnen bouwen.
Affaires
De Woningwet is ingevoerd na een reeks affaires in de sector, waaronder het derivatenschandaal bij woningcorporatie Vestia. Corporaties moeten zich houden aan hun kerntaak (huurwoningen beschikbaar houden voor mensen met een kleine beurs) en prestatieafspraken maken met gemeenten en huurdersorganisaties. De uiterst complexe wet werd onder politieke druk snel ingevoerd, allerlei informatie was pas laat beschikbaar. ICT-leveranciers konden hun systemen niet op tijd aanpassen. Daardoor liepen de invoeringskosten voor corporaties onnodig op tot 77 miljoen. Dit is bijna twee keer zoveel als vooraf berekend.
Verantwoordingsinformatie
Niet alleen de waarderingsmethodiek kost handenvol geld. Aan Verslaglegging en verantwoordingsinformatie gaat € 7,2 miljoen op. Het systeem van passende toewijzing aan huurders vreet ook geld: maar liefst 17,3 miljoen euro. Voor de strengere regels voor woningtoewijzing moet de corporatie het inkomen van woningzoekenden controleren. Dit kan niet op een eenduidige manier en is vaak tijdrovend. Verder maken corporaties prestatieafspraken met gemeenten en huurdersorganisaties: kosten € 10,3 miljoen.. Dit vraagt om veel informatie op detailniveau en veel overleg met iedere gemeente afzonderlijk. Toezichthouder Autoriteit woningcorporaties (Aw) vraagt steeds meer en steeds gedetailleerdere informatie op over verantwoording en prognoses.
Wildgroei
‘De wildgroei en opeenstapeling van regels werkt niet’, aldus Norder. ‘Totaal onnodige kosten, je zou toch zeggen dat één keer waarderen voldoende moet zijn. Onze zestien voorstellen om de administratiekosten met 28 miljoen te verlagen, liggen op tafel. We gaan daarover graag in gesprek met het ministerie en het Waarborgfonds Sociale Woningbouw.’ Aedes stuurde het rapport donderdag naar minister Ollongren van Binnenlandse Zaken en naar de Tweede Kamer. De branchevereniging vraagt de politiek de resultaten van het onderzoek te betrekken bij de evaluatie van de Woningwet.
