Belasting betalen simpeler maken kan de economie veel geld opleveren, betoogt Jesse van der Geest. Hij verdedigt dinsdag zijn proefschrift ‘Economic Effects of Tax Avoidance and Compliance’. Minder tijd en geld besteden aan het naleven van de regels stimuleert de investeringen door bedrijven, zo blijkt uit zijn onderzoek.
Volgens het onderzoek van Van der Geest investeren bedrijven minder in productiemiddelen als ze meer tijd en middelen kwijt zijn aan het naleven van belastingwetgeving. ‘Door het versimpelen van de belastingheffing houden bedrijven meer middelen en tijd over. Elke euro of elk uur dat daarmee bespaard kan worden, kan worden gebruikt voor andere doelen. Een daarvan kunnen investeringen door bedrijven zijn.’
Simpeler regels vaak weinig succesvol
Van der Geest noemt twee mogelijke manieren om met versimpeling de kosten te verlagen. ‘Enerzijds is dat het versimpelen van de belastingregels door minder regels of makkelijker uitvoerbare regels. Hoewel hierin veel winst valt te behalen, blijkt het versimpelen van belastingregels in de praktijk weinig succesvol omdat de politiek het belastingsysteem veel gebruikt voor beleidsdoeleinden.’
Simpeler proces effectiever
Een alternatief is daarom het versimpelen van het proces om belastingen te betalen. Nederland loopt daarin wereldwijd voorop, stelt Van der Geest. ‘Maar in bijvoorbeeld ontwikkelingslanden zijn de administratieve kosten om belastingaangifte te doen relatief hoog. Ik heb gekeken naar het versimpelen van het administratieve proces om belastingaangifte te doen. Dat is immers eenvoudiger om te realiseren voor beleidsmakers. Het blijkt dat dit leidt tot meer investeringen door bedrijven. Bedrijven gebruiken de bespaarde kosten op belastingnaleving dus deels om te investeren in productiemiddelen. Dit is goed voor de economie, aangezien de investeringen van bedrijven bijdragen aan economische groei.’
Politiek moet rekening houden met de kosten
Middelen die gebruikt worden voor belastingnaleving zijn vanuit een economisch perspectief een verspilling, zegt Van der Geest, terwijl investeringen door bedrijven juist waarde toevoegen aan de economie. Daarnaast is er in het maatschappelijk debat veel kritiek op de hoogte van de kosten die gemoeid zijn met het naleven van de belastingregels. ‘Gegeven deze hoge kosten en mijn bevindingen dat deze ten koste komen van investeringen van bedrijven is het dus belangrijk dat de politiek rekening houdt met de kosten van het belastingsysteem wanneer het veranderingen wil aanbrengen.’
Jesse van der Geest verdedigt zijn proefschrift dinsdag 16 januari om 16.00 uur aan de Tilburg University.
