Het aantal boekenonderzoeken door de Belastingdienst is de afgelopen twee jaar scherp gedaald onder invloed van de coronacrisis. Ook daarvoor was er echter al sprake van een krimp in het aantal onderzoeken.
Vorig jaar voerde de fiscus 6.597 keer een boekenonderzoek uit bij een mkb-bedrijf, bijna 30 procent minder dan in 2020 (9.376 keer). Vanwege corona heeft het buitentoezicht tijdelijk stilgelegen, meldt staatssecretaris Van Rij aan de Tweede Kamer. Daarvoor was het totaal van 2020 al 45 procent minder dan het jaar ervoor. Tussen 2016 en 2019 was er ook al sprake van een afname: in die periode daalde het aantal boekenonderzoeken bij mkb-bedrijven met 37 procent. In 2016 sloeg de Belastingdienst nog ruim 27.000 keer de boeken open bij een mkb’er. Bij grote ondernemingen is tussen 2019 en dit jaar ook sprake van een afname: het aantal boekenonderzoeken liep ruim 30 procent terug van 654 naar 454. Ten opzichte van 2016 is het aantal boekenonderzoeken daar ruim gehalveerd.
Ook minder vergrijpboetes
Van Rij geeft in zijn antwoord op Kamervragen over het jaarplan van de fiscus ook zich op het aantal opgelegde vergrijpboetes en FIOD-meldingen. Ook bij de vergrijpboetes is er een dalende lijn zichtbaar. Het aantal vergrijpboetes rond de inkomstenbelasting daalde vorig jaar met 27 procent naar 3.911. Onjuiste loonheffingen leverden 382 vergrijpboetes op, ruim de helft minder dan in 2020. Ook bij de omzetbelasting was de daling in opgelegde boetes scherp, met 584 stuks (-39 procent). Voor de omzetbelasting werden 289 vergrijpboetes opgelegd, 17 procent minder dan een jaar eerder. Het aantal boetes voor de bijdrage Zorgverzekeringswet was met 131 bijna gelijk aan 2020 (136 boetes). Het aantal fraudemeldingen bij de FIOD is wel toegenomen: de fiscus trok 392 keer bij de opsporingsdienst aan de bel, tegen nog 387 keer in 2020.
Lamp op onverklaarbare uitgaven
Voor dit jaar heeft de Belastingdienst het project ‘onverklaarbare uitgaven’ op stapel staan. ‘Daarmee wordt bedoeld grote uitgaven van burgers die volgens de gegevens van de Belastingdienst niet over een groot vermogen beschikken. Voorbeelden van signalen kunnen zijn aanschaf van auto’s of dure horloges met contant geld door burgers zonder vermogen dat bekend is bij de Belastingdienst. Binnen het project zullen deze signalen onderzocht gaan worden.’
