De maatregel moet jonge bedrijven helpen talent aan te trekken, maar wordt betaald met het versoberen van bestaande ondernemersaftrekken. De plannen zijn deze week gepubliceerd voor internetconsultatie en moeten, als het aan het kabinet ligt, per 2027 ingaan.
Belasting omlaag
De kern van het voorstel is een gunstiger regime voor aandelenopties. Werknemers worden straks niet langer belast bij uitoefening van de optie, maar pas bij verkoop van de aandelen. Bovendien wordt de belastbare grondslag beperkt tot 65% van de opbrengst. Daarmee wijkt Nederland af van het huidige systeem, waarin belastingheffing vaak plaatsvindt op een moment dat aandelen nog niet liquide zijn. Dat leidt in de praktijk regelmatig tot financieringsproblemen voor werknemers. Het kabinet wil die drempel wegnemen, in de hoop dat startups makkelijker personeel kunnen binden met aandelen in plaats van salaris.
Nieuwe definitie
Naast de fiscale maatregel introduceert het wetsvoorstel een nieuwe definitie van startups en scale-ups. Die richt zich niet op leeftijd, maar op kenmerken als innovatie, schaalbaarheid en groeipotentieel. Bedrijven kunnen maximaal 23 jaar onder deze kwalificatie vallen. Dat is aanzienlijk langer dan in veel bestaande regelingen en moet recht doen aan sectoren waar groei en verhandelbaarheid van aandelen lang op zich laten wachten, zoals deeptech. De beoordeling komt in handen van uitvoeringsorganisatie RVO.
Antimisbruik
Omdat de belastingheffing wordt uitgesteld, neemt het risico toe dat werknemers emigreren voordat Nederland kan heffen. Om dat te voorkomen introduceert het kabinet een conserverende aanslag bij vertrek naar het buitenland. Ook bij overlijden wordt een specifiek regime geïntroduceerd, waarbij opties en aandelen terugvallen naar de reguliere regels. Verder wordt een goedkeuringsprocedure verplicht bij verkoop van aandelen, zodat werkgevers en fiscus zicht houden op het moment van realisatie en de juiste loonheffing kunnen toepassen.
Dekking
De regeling kost geld en moet budgettair worden gedekt. Dat gebeurt door de meewerkaftrek en stakingsaftrek te versoberen of af te schaffen. Daarmee verschuift de fiscale ondersteuning van traditionele ondernemers naar snelgroeiende bedrijven met een schaalbaar businessmodel.
Europese hobbel
Een belangrijk onzeker punt is de goedkeuring door de Europese Commissie. De grondslagversmalling wordt gezien als staatssteun en moet daarom worden getoetst. Brussel heeft al kritische vragen gesteld, onder meer over het ontbreken van een maximum aan het voordeel en de vraag waarom de regeling niet wordt beperkt tot het mkb. Een beslissing wordt rond de zomer verwacht.
Krap tijdpad
Het kabinet mikt op publicatie van de wet vóór 1 januari 2027. Dat betekent dat de parlementaire behandeling dit najaar moet worden afgerond, parallel aan het Belastingplan. De internetconsultatie loopt vier weken, waarna het voorstel via de ministerraad en de Raad van State naar de Kamer gaat.
Verschuiving in fiscaal beleid
Met het voorstel kiest het kabinet nadrukkelijk voor stimulering van risicokapitaal en werknemersparticipatie. Tegelijkertijd wordt de fiscale steun voor traditionele ondernemers ingeperkt. Of de maatregel daadwerkelijk leidt tot meer talent voor startups, zal afhangen van de praktische uitwerking en de bereidheid van werknemers om een groter deel van hun beloning in aandelen te ontvangen.
Lees hier de nota.
