Ondernemers erkennen dat kennis van belastingen en boekhouding essentieel is voor een goede start, maar geven tegelijk aan dat die kennis vaak pas later wordt opgebouwd. Zo stelt een vijfde van de starters dat zij bij de oprichting meer uitleg over belastingen hadden willen krijgen. Daarnaast gaf één op de zeven aan dat informatie over administratie en wet- en regelgeving ontbrak.
Onzekerheid over belastingaanslagen
De gevolgen van dat kennisgebrek blijven niet beperkt tot alleen wat administratieve inefficiëntie. In veel gevallen leidt het tot financiële en mentale druk. Uit het onderzoek blijkt dat een aanzienlijk deel van de starters in de beginfase te maken krijgt met onzekerheid over belastingaanslagen, fouten in de administratie en onduidelijkheid over tarieven en verplichtingen. Voor sommigen vertaalt zich dat direct in financiële stress en twijfel over de continuïteit van het bedrijf.
Enkele ondernemers beschrijven situaties waarin de druk snel oploopt. Zo wordt gesproken over de angst om rekeningen niet te kunnen betalen of zelfs privévermogen te verliezen. Anderen geven aan dat zij pas achteraf ontdekten dat zij inkomsten misliepen door onvoldoende grip op cijfers en debiteurenbeheer. Deze ervaringen illustreren dat een gebrekkige basiskennis niet alleen leidt tot fouten, maar ook directe impact heeft op de financiële positie en het ondernemerschap zelf.
Informatie uit directe omgeving
Opvallend is dat starters hun informatie vooral halen uit hun directe omgeving en in mindere mate uit professionele bronnen. Bijna de helft van de ondernemers geeft aan belangrijke informatie te hebben gekregen via andere ondernemers, familie of vrienden. Ongeveer vier op de tien maken gebruik van informatie van de KvK, variërend van online uitleg tot startersvoorlichting. Tegelijkertijd leert een grote groep ondernemers vooral door te doen. Met name mkb-ondernemers geven aan dat zij gaandeweg ontdekken wat er geregeld moet worden, vaak met vallen en opstaan.
Binnen de groep starters zijn duidelijke verschillen zichtbaar tussen zzp’ers en mkb-ondernemers. Zzp’ers richten zich in de startfase vooral op praktische vraagstukken, zoals belastingen, verzekeringen en het vinden en behouden van klanten. Mkb’ers hebben relatief vaker behoefte aan duidelijkheid over wet- en regelgeving en beschikbare subsidies en regelingen. Dat verschil onderstreept dat de informatiebehoefte afhankelijk is van de complexiteit en schaal van de onderneming.
Stevige basis ontbreekt
Volgens KvK-ondernemersadviseur Christiaan Hazelaar ligt de kern van het probleem in het ontbreken van een stevige basis. “Veel ondernemers starten met een goed idee, maar onderschatten de administratieve en fiscale verplichtingen die daarbij horen. Wanneer die basis niet op orde is, ontstaat al snel onrust. In sommige gevallen staan ondernemers binnen enkele maanden voor lastige keuzes die voorkomen hadden kunnen worden.”
Hazelaar wijst erop dat starters vaak leren door ervaring, maar dat dit zonder voldoende basiskennis leidt tot fouten die achteraf kostbaar blijken. Volgens hem is een goede voorbereiding geen luxe, maar een noodzakelijke voorwaarde voor duurzaam ondernemerschap. “Ondernemers die zich vanaf het begin beter informeren, voorkomen niet alleen stress, maar laten ook minder kansen liggen.”
