Vergeleken met het piekjaar 2023, toen nog 3,1 miljard euro werd opgehaald, gaat het om een afname van bijna een vijfde. Daarmee zijn de accijnsinkomsten terug op het niveau van circa 2016.
De daling volgt op een periode waarin de accijnstarieven juist sterk zijn verhoogd. Sinds begin 2020 is de accijns op sigaretten ongeveer verdubbeld, terwijl die op rooktabak zelfs verdrievoudigde. Sigaretten vormen met ruim 80 procent nog altijd het grootste deel van de opbrengst, gevolgd door rooktabak; sigaren spelen met ongeveer 1 procent een marginale rol. E-sigaretten vallen buiten de accijnsheffing.
Dat hogere tarieven niet tot hogere inkomsten leiden, komt volgens het CBS door gedragsveranderingen. Het aantal rokers neemt af, mede als gevolg van het ontmoedigingsbeleid. Tegelijkertijd wijken rokers steeds vaker uit naar het buitenland voor hun aankopen.
In 2024 gaf circa 12 procent van de volwassen rokers aan vaak of altijd tabaksproducten over de grens te kopen, tegenover 5 procent in 2020. Daarnaast zei 42 procent dit incidenteel te doen, waar dat vier jaar eerder nog 26 procent was. Deze verschuivingen drukken de accijnsopbrengsten, omdat aankopen in het buitenland niet bijdragen aan de Nederlandse schatkist.
