Door onvolledige en gebrekkige data blijft het meten van de belasting die multinationals ontwijken, nattevingerwerk. Dat schrijft staatssecretaris Vijlbrief (Financiën) in antwoord op Kamervragen. Wel bereidt onderzoeksbureau SEO een onderzoek voor naar de materie.
Kamerlid Lodders (VVD) had vragen gesteld over berichten dat multinationals via Nederland veel minder belasting ontwijken dan wordt gedacht. Basis daarvan was een onderzoek door de Amerikaanse hoogleraar accountancy Jennifer Blouin en bedrijfskundedocent Leslie Robinson. ‘Diverse studies komen tot verschillende uitkomsten bij het meten van de omvang van belastingontwijking. Dat heeft te maken met een gebrek aan volledige en betrouwbare data. Daardoor moeten onderzoekers diverse aannames doen. Verschillende auteurs hebben daarin verschillende keuzes gemaakt’, antwoordt Vijlbrief.
Nieuw onderzoek
Zo zouden mogelijk onbedoeld dubbeltellingen worden gedaan, waardoor de omvang van belastingontwijking wordt overschat. ‘Het identificeren en meten van (de omvang van) belastingontwijking is belangrijk om hierop gericht beleid te kunnen ontwikkelen, en om te kunnen meten of dit beleid effect heeft. Het is daarom goed dat verschillende wetenschappers zich met dit onderwerp bezighouden en zich ook kritisch opstellen. Dat zal ten goede komen aan de kwaliteit van de inzichten die hierover bestaan.’ Financiën laat SEO onderzoek doen naar de effecten van de conditionele bronbelasting op renten en royalty’s. Details daarover worden later bekend.
Schatting van Lejour later toegelicht
OESO-onderzoek naar belastingontwijking (wereldwijd tussen de 4% en 10% van de globale winstbelastingopbrengsten) acht Vijlbrief wel betrouwbaar. ‘Dit wil niet zeggen dat deze data perfect zijn, want de opgetelde winst van de verschillende bedrijfsonderdelen telt ook niet altijd op tot de geconsolideerde winst. Daarnaast heeft de gebruikte dataset voor veel landen een matige dekking. Er zijn dus alsnog aannames gemaakt’, nuanceert de staatssecretaris. Die durft geen concreet bedrag te noemen als het gaat om belastingontwijking via Nederland. Hij houdt het bij een schatting van professor Lejour van Tilburg University, die uitkomt op € 22 miljard aan buitenlandse belasting die via Nederland ontweken zou worden. Details van dat onderzoek zijn er nog niet. ‘Ik zal daarom in een latere brief apart aandacht besteden aan dat onderzoek’, aldus Vijlbrief.
