Een wijziging van de erfbelasting in 2010 heeft anders uitgepakt dan werd beoogd, zo blijkt uit een artikel in economenblad ESB. De opbrengst van de erfbelasting is gedaald terwijl de totale omvang van erfenissen juist fors is gestegen.
Van 2007 tot en met 2020 steeg de totale omvang van de erfenissen van €13,3 mrd naar €23,3 mrd, een toename van 68 procent. De opbrengst uit de erfbelasting was in 2020 echter 12 procent gedaald ten opzichte van 2007 (€1,5 mrd versus €1,7 mrd). Als de groei van de nalatenschappen en de opbrengsten gelijk tred hadden gehouden, zou de erfbelasting in 2020 ten minste € 3 miljard zijn geweest. Dat schrijven Milan van Denderen en Misha van Denderen in een artikel dat deze donderdag is gepubliceerd in ESB.
Aanpassing 2010
De auteurs zien de oorzaak in een aanpassing in de erfbelasting in 2010. De overheid versoberde een aantal tarieven, die zelf omlaaggingen. Ook kwamen er hogere vrijstellingen. Doel was het bestrijden van belastingontwijking, onder meer via trusts en stichtingen waarin erflaters hun vermogen verstopten.
Erfenissen onbelast
De veranderingen pakten anders uit dan voorzien, stellen de onderzoekers. Van 2009 op 2010, het jaar waarin verandering inging, steeg het nagelaten vermogen met 14,7% naar €16,4 mrd. Door de lagere tarieven enerzijds en de hogere vrijstellingen anderzijds daalde de belastingopbrengst uit erfenissen in dat jaar met 6,7%. Een groter deel van de erfenissen blijft onbelast door de aanpassingen in 2010. In 2020 bleef net iets minder dan 40 procent van de erfenissen buiten de belastingaangiftes omdat dit deel was vrijgesteld van erfbelasting. Zo bleef €9 mrd van de nagelaten €23,3 mrd onbelast.
Bedrijfsopvolgingsregeling
Het gebruik van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) neemt snel toe, constateren de onderzoekers. Dit kan het dalende aandeel in de nalatenschappen waarvoor aangifte wordt gedaan niet verklaren. Voor de BOR moet namelijk aangifte worden gedaan. Wel leidt het gebruikt van de regeling tot een gemiddeld lagere belastingdruk op erfenissen.
