De Belastingdienst heeft donderdag een groot fraudesysteem uit de lucht gehaald dat in strijd was met de privacyregels. Er stonden zo’n 180.000 mensen in.
In de database wilde de fiscus mogelijke fraudeurs verzamelen, maar de bewijzen waren onbetrouwbaar en niet controleerbaar, melden Trouw en RTL Nieuws. Bij de Belastingdienst zou al een jaar bekend zijn geweest dat het systeem – de Fraude Signalering Voorziening (FSV) – niet deugde, maar het werd pas opgedoekt toen de media er vragen over gingen stellen. De geheime zwarte lijst werd al sinds 2001 gebruikt om signalen van fraude in op te slaan, zonder dat de betrokken burgers ervan wisten.
AP niet ingelicht
In een intern onderzoek werd begin vorig jaar al gewaarschuwd voor grote risico’s, met termen als zwartelijsteffect en stigmatisering. Het gebruik van de FSV leidt tot ‘een incompleet, onjuist en/of gedateerd beeld van betrokkenen’ met ‘aanzienlijke nadelige gevolgen’. Rechtsgeleerde Joris van Hoboken noemt het een probleem dat het systeem ondanks de waarschuwingen nog een jaar actief was. ‘Het roept bovendien de vraag op: speelt er nog meer? Wat heeft de Belastingdienst de afgelopen jaren met dit systeem gedaan?’ Bovendien is de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) niet ingelicht. De fiscus zegt dat er ‘enkele tientallen duizenden registraties per jaar’ in het signaleringssysteem werden opgenomen. Tot enkele maanden geleden bleven oude gegevens voor altijd geregistreerd, daarna zou besloten zijn meldingen ouder dan vijf jaar te verwijderen.
Brede toegang
In het systeem kon niet worden achterhaald waarom mensen waren geregistreerd. Dat kon zijn vanwege een verzoek om informatie van het Openbaar Ministerie, maar ook vanwege een klikmelding van een andere burger of een daadwerkelijke veroordeling vanwege bijvoorbeeld het opstellen van valse facturen. De Belastingdienst had zelf al geconcludeerd dat dat leidde tot een groot risico dat een deel van de betrokkenen onterecht of bovengemiddeld snel als risicopost wordt aangemerkt. Meer dan 5.000 ambtenaren hadden toegang tot de FSV, later waren dat er zo’n duizend.
Bron: Trouw
