De staatssecretarissen Vijlbrief en Van Huffelen hebben opdracht gegeven voor de oprichting van een inspectie die als extern toezicht op de Belastingdienst, Toeslagen en de douane moet gaan fungeren. Het besluit volgt op een advies dat beide staatssecretarissen vroegen aan drie externe deskundigen over hoe extern toezicht ingericht zou moeten worden. De ministerraad heeft ingestemd met het voorstel om te komen tot zo’n inspectie.

‘Stevige vorm van extern toezicht’

In het onderzoeksrapport schrijven de onderzoekers dat de domeinen belastingen, toeslagen en douane een toezichthouder verdienen die structurele en incidentele problemen in de kwaliteit van de dienstverlening kan signaleren, onderzoeken en agenderen. Zij adviseren om tot een stevige vorm van extern toezicht te komen, in de vorm van een inspectie. De staatssecretarissen nemen dit advies over en geven nu opdracht tot de oprichting van zo’n inspectie.

Taken inspectie

De inspectie zal niet alleen toezicht houden op de uitvoerende diensten zoals de Belastingdienst, maar ook op de uitvoering zelf. De inspectie moet daarnaast toezien op de taakformulering, de sturing en de continuïteit en de kwaliteit van de uitvoering. De zware vorm van toezicht die een inspectie is, kan ook de noodzaak tot het instellen van toekomstige ad hoc onderzoeks- en adviescommissies beperken. De inspectie valt formeel onder het ministerie, maar maakt eigen keuzes voor onderzoek, is onafhankelijk in het oordeel en de openbaarheid en legt publieke verantwoording af.

Opstartfase

Een kwartiermaker zal op korte termijn starten zodat begin 2021 de opstartfase kan beginnen. Het streven is dat de inspectie zelf eind 2021 van start kan gaan. De staatssecretarissen nemen ook het advies van de deskundigen over om binnen een periode van vijf jaar op basis van een evaluatie te bezien of de beëindiging, continuering of aanpassing van de taken van de inspectie wenselijk is.

Kamerbrief over oprichting inspectie belastingen, toeslagen en douane