Bij het vaststellen van de NOW krijgt UWV te maken met bedrijven die failliet gaan of worden beëindigd, voordat de vaststelling en afrekening van de NOW-subsidie voor deze werkgever volledig is afgerond. Hoe gaat de uitkeringsinstantie daar mee om? Minister Van Gennip van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gaat er in een nieuwe Kamerbrief op in.
Daarnaast staat ze in de brief stil bij de uitwerking van de NOW-regeling wanneer de loonsom van een werkgever is gedaald. Omdat UWV veel bezwaren op dit onderwerp ziet, hecht de minister er waarde aan om nog eens stil te staan bij deze systematiek. Als laatste informeert ze de Kamer graag over de stand van zaken van de opvolging van de ADR-reviews op bij de NOW afgegeven accountantsverklaringen.
Beleid omtrent faillissementen en bedrijfsbeëindigingen
Bij het vaststellen van de NOW krijgt UWV te maken met bedrijven die failliet gaan of worden beëindigd, voordat de vaststelling en afrekening van de NOW-subsidie voor deze werkgever volledig is afgerond. Faillissementen en beëindigingen zijn een regulier onderdeel van het economisch proces. Het is niet ongewoon dat UWV die tegenkomt bij de vaststelling van de NOW, aangezien de verschillende NOW-regelingen een lange periode beslaan.
Er zit veel tijd tussen de verstrekking van het voorschot en de definitieve vaststelling, waardoor de kans bestaat dat het voor UWV niet altijd meer mogelijk is om te veel verstrekte NOW-subsidie terug te vorderen of om bedragen na te betalen. UWV heeft beleid ontwikkeld voor hoe te handelen bij een bedrijfsbeëindiging of een faillissement. Dat beleid wordt uitgevoerd per 1 juni 2022, maar voor die tijd zijn er ook al bedrijven failliet gegaan of beëindigd.
Tot 1 juni jl. gaat het om ongeveer 1.000 signalen van faillissementen en om ongeveer 18.000 signalen van beëindigde loonheffingsnummers. Het gaat hier om oudere signalen, waarbij het faillissement mogelijk al (door de curator) is afgerond of het bedrijf al definitief is beëindigd. Wanneer het bedrijf al failliet is of definitief is beëindigd, is het dus mogelijk dat UWV zich niet op tijd heeft kunnen melden bij de curator of de vereffenaar en dat mogelijk te veel betaald NOW-voorschot in die gevallen niet meer kan worden teruggevorderd (als de subsidievaststelling daartoe aanleiding zou hebben gegeven). Andersom betekent het ook dat te weinig uitgekeerde NOW niet altijd meer kan worden nabetaald (wanneer het uitgekeerde voorschotbedrag lager was dan het definitieve subsidiebedrag waar recht op bestond).
Faillissementen
UWV moet bij alle signalen, dus ook bij oudere signalen, uiteraard proberen om mogelijk onterecht uitgekeerde NOW-voorschotten zoveel mogelijk terug te vorderen. UWV neemt daarom bij alle (nog reeds) lopende faillissementen contact op met de curator. Bij een beëindigd faillissement is het faillissement door de curator afgerond en kan dus geen (geschatte) vordering meer worden ingediend bij de curator. Dit betekent bij (voormalige) werkgevers met rechtspersoonlijkheid dat UWV niet meer kan terugvorderen of nabetalen. Bij (voormalige) werkgevers zonder rechtspersoonlijkheid geldt dat de betalingsverplichting overgaat op de ex-ondernemer (als natuurlijk persoon). UWV kan in deze situaties wel terugvorderen of nabetalen.
Belangrijk om te benoemen, is dat bij ieder faillissement UWV altijd een concurrente invorderaar is. Bij een faillissement heeft dit tot gevolg dat een concurrente schuldeiser doorgaans nooit de gehele vordering, en veelal slechts een klein bedrag, voldaan zal krijgen. UWV zal zich inzetten om in het geval van een faillissement waar relevant terugvordering tot stand te brengen.
Bedrijfsbeëindigingen
Bij bedrijfsbeëindigingen is het ook zaak om op tijd een (geschatte) vordering bij de vereffenaar van de liquidatie in te dienen. Net als bij faillissementen komt het voor dat de bedrijfsbeëindiging inmiddels definitief is. Bij (voormalige) werkgevers mét rechtspersoonlijkheid mag UWV dan niet meer terugvorderen of nabetalen omdat in deze gevallen ex-bestuurders van rechtspersonen (in principe) niet aansprakelijk zijn. UWV zal de terugvordering (of nabetaling) stopzetten. UWV pakt signalen van bedrijfsbeëindiging actief op. Hiermee wordt getracht te voorkomen dat UWV de vordering niet meer kan aanmelden bij de vereffenaar en zo mogelijk te veel uitgekeerde NOW-subsidie niet meer kan terugvorderen of kan nabetalen in het geval van een te laag uitgekeerd voorschot.
Ook bij actuele signalen komt het vaak voor dat de vereffeningsfase al is beëindigd en de liquidatie reeds is afgerond. Tegelijkertijd probeert UWV ook bij beëindigingen waar mogelijk en relevant terugvordering te laten plaatsvinden.
Het is voor UWV niet mogelijk om de bedragen te kwantificeren die zijn gemoeid met niet meer alles kunnen terugvorderen of nabetalen bij faillissementen en bedrijfsbeëindigingen. Dat komt omdat een deel van de bedrijven überhaupt geen vaststellingsaanvraag heeft ingediend. Hierbij kan het bijvoorbeeld in het geval van een terugvordering voorkomen dat een deel van de NOW-subsidie terecht is uitgekeerd (er kunnen immers lonen van zijn betaald gedurende de subsidieperiode) en dat wanneer een vaststelling was aangevraagd geen terugvordering zou hoeven plaatsvinden. Daarnaast komt het voor dat een beëindigd loonheffingennummer een rechtsopvolger heeft. In dat geval kan een bedrijf met instemming van UWV zijn overgegaan op een nieuwe rechtspersoon inclusief de verplichting tot na- of terugbetalen. Hetzelfde geldt voor werkgevers zonder rechtspersoonlijkheid, ook hierbij zullen de verplichtingen tussen UWV en de rechtsopvolger doorlopen.
Voor zowel faillissementen als beëindigingen geldt dat in het geval van signalen van misbruik en/of strafbare feiten UWV er alles aan doet om onterecht uitgekeerde NOW-gelden terug te halen. De minister houdt de Kamer op de hoogte over het aantal beëindigingen en faillissementen en de afhandeling daarvan.
