Ook al sponsort de overheid de aankoop van een elektrische auto, die blijft voor de meeste mensen nog altijd heel duur. Het zijn daarom vooral de rijkere Nederlanders die de subsidiepot leeghalen en dat is niet sociaal, zo stelt milieuorganisatie Natuur & Milieu na een onderzoek naar een eerlijke mobiliteitstransitie.
Ook Natuur & Milieu vindt dat het subsidiëren van elektrische auto’s belangrijk is en blijft om het autoverkeer in Nederland te verduurzamen, ‘maar het is helaas wel zo dat dit geld momenteel vooral terecht komt bij huishoudens uit de hogere inkomensgroepen’. ‘De overheid moet beter kijken hoe ze ook lagere inkomensgroepen kan helpen duurzamer te reizen.’ Alternatieven zouden kunnen zijn een slooptegoedregeling, een subsidie op de aanschaf van kleine elektrische auto’s en een ‘auto-de-deur-uitpremie’. Het slooptegoed levert voor oude fossiele auto’s tot bouwjaar 2005 een vervoerstegoed van 2.000 euro op, te besteden aan openbaar vervoer, deelmobiliteit of aanschaf van elektrische auto, (elektrische) fiets of e-scooter. Bij de auto-de-deur-uit-premie krijgen eigenaren een vervoerstegoed van 3.000 euro als zij hun auto wegdoen.
Hoge inkomens profiteren drie keer zo veel
Door alleen de aanschaf van een elektrische auto te subsidiëren, komt de steun vooral terecht bij mensen die dat niet echt nodig hebben: mensen met een hoog inkomen of zakelijke leaserijders. ‘Uit eerder onderzoek van CE Delft bleek bijvoorbeeld dat huishoudens met de hoogste inkomens drie keer zoveel profiteren van belastingvoordelen voor zuinige auto’s als huishoudens met lage inkomens. Uiteindelijk moet iedereen schoon kunnen reizen en moet de toegang tot steun en subsidies eerlijk verdeeld zijn over Nederland.’
Slooptegoed interessant
De overheid zou wat Natuur & Milieu betreft dan ook moeten kijken naar andere maatregelen en liet die doorrekenen door onderzoeksbureau CE Delft. Een slooptegoed met een vervoersbudget lijkt het beste te scoren: ‘De maatregel is toegankelijk voor lagere inkomensgroepen en laat een forse CO2-besparing zien, tegen beperkte kosten.’ Een auto-de deur-uit-premie is interessant voor lagere inkomensgroepen, maar levert minder winst op voor het klimaat en de aanschafsubsidie voor kleinere elektrische auto’s is het meest effectief in CO2-reductie, maar zal nog steeds vooral worden gebruikt door de hoogste inkomensklassen. Een regeling waarbij een klimaatticket wordt geïntroduceerd met buiten de spits onbeperkt reizen in het openbaar vervoer levert volgens Natuur & Milieu niet veel opleveren voor het klimaat.
