De belangrijkste reden is meestal van financiële aard: de resultaten van de onderneming zijn dusdanig gedaald dat een BV fiscaal niet meer gunstig is, en dat met moeite het verplichte salaris van de DGA kan worden betaald.
Daardoor moet bijna het gehele resultaat als salaris worden uitgekeerd. Een tekort voor de privé uitgaven wordt dan in rekening-courant met de BV opgenomen, wat weer leidt tot een te hoge R-C schuld. Dit leidt dan weer tot discussie met de belastingdienst over de hoogte van het gebruikelijk loon en vanaf 2024 tot mogelijke uitdelingen.
Fiscaal maakt het nogal verschil of een inkomen als salaris wordt belast of als winst uit onderneming. Over een winst van € 70.000 ben je per jaar € 9.500 minder aan belasting verschuldigd, dan over een salaris van dat bedrag. Bij een winst van € 90.000 bedraagt het voordeel nog steeds € 8.500 netto per jaar!
In dit artikel behandel ik de mogelijkheden die er zijn voor de DGA om IB-ondernemer te worden.
In de wet is een goedkeuring opgenomen om zonder belastingheffing de rechtsvorm van de onderneming om te zetten van een BV naar een eenmanszaak of firma. In feite is een dergelijke omzetting een overdracht van de onderneming, waarbij in principe een afrekening volgt met de fiscus.
De geruisloze terugkeer zal derhalve verstandig zijn als er stille reserves zitten in het vermogen van de BV of als er een belastingclaim rust op de aanmerkelijk belang aandelen.
Verliezen van de BV kunnen worden meegenomen naar de nieuwe onderneming. Aan de toepassing zijn wel wat voorwaarden verbonden. Het moet gaan om een materiële onderneming, dus geen beleggings-BV.
De BV moet na de overdracht van de onderneming geliquideerd worden, waardoor een pensioenverplichting moet worden overgedragen of afgekocht en een R-C schuld van de DGA moet worden terugbetaald.
Deze voorwaarden zorgen er tegelijk voor dat deze faciliteit weinig toegepast wordt, want er is vaak geen geld beschikbaar om pensioen of R-C af te wikkelen.
De ruisende terugkeer uit de BV
Is er geen sprake van goodwill, stille reserves, pensioen of een R-C, dan kan de BV zonder fiscale problemen geliquideerd worden en kunnen de activiteiten als eenmanszaak voortgezet worden.
Meestal is dat echter niet het geval, waardoor een andere weg gekozen moet worden. Eén van die wegen is het aangaan van een firma met de eigen BV, waarbij de firma de onderneming voortzet. De BV brengt dan het bedrijf in, en de DGA zijn arbeid, kennis en vlijt. Als de BV een voorbehoud maakt voor de stille reserves, hoeft hierover niet te worden afgerekend.
De winstverdeling binnen de firma moet natuurlijk zakelijk worden bepaald. De facturen worden voortaan door de firma verstuurd, de BV stelt het bedrijf ter beschikking.
Door het aangaan van de firma verschuift het inkomen van de DGA van een salaris naar winst uit onderneming, waardoor recht kan ontstaan op de zelfstandigenaftrek van € 3.750 (jaar 2024), de startersaftrek van € 2.123 en MKB-winstvrijstelling, een aftrek van 13,31% van de winst.
Van belang is verder dat nu de DGA firmant is, hij met zijn privé-vermogen aansprakelijk wordt voor de schulden van de onderneming. Desgewenst kunnen huwelijkse voorwaarden worden opgesteld om bepaald vermogen veilig te stellen.
Eventuele winst die niet nodig is om in het levensonderhoud te voorzien kan nu zelfs worden gebruikt om de R-C schuld af te lossen. Vaak de omgekeerde situatie dus als bij het ontvangen van een salaris van de BV.
Ruisende terugkeer uit de BV en terugwerkende kracht
Een bijkomend voordeel van de firma met de eigen BV is dat de op basis van een goedkeuring een terugwerkende kracht kan worden toegepast.
Als er vóór 1 oktober een schriftelijke firma-overeenkomst wordt opgesteld, kan de firma fiscaal terugwerken naar 1 januari van dat jaar. De fiscale faciliteiten zijn dan ook alsnog vanaf 1 januari van toepassing, zoals zelfstandigen- en startersaftrek en de MKB-winstvrijstelling.
Het in de tussentijd genoten salaris van de BV wordt achteraf in de aangifte inkomstenbelasting beschouwd als winst uit onderneming. De ingehouden loonheffing op het salaris wordt verrekend met de uiteindelijk verschuldigde inkomstenbelasting.
