Met deze ingreep boog de Kamer ruim €3,5 miljard aan belastingplannen om, een van de grootste wijzigingen in het fiscale pakket voor 2026.
Uitpondgolf zet politieke druk op box 3
Een belangrijke reden voor de koerswijziging is de aanhoudende verkoopgolf van huurwoningen door particuliere beleggers. Zij gaven herhaaldelijk aan dat de hoge belastingdruk in box 3 hun positie onhoudbaar maakte. Nieuwe cijfers lieten deze week zien dat opnieuw een recordaantal huurwoningen is uitgepond. Voor veel Kamerleden was dat aanleiding om de geplande belastingverhoging te blokkeren.
Door de beslissing van de Kamer betalen spaarders en beleggers tot 2028 gezamenlijk €2,55 miljard minder belasting. De rekening wordt echter deels neergelegd bij eigenwoningbezitters, die door de versnelde afbouw van de Wet-Hillen de komende vijftien jaar naar verwachting €2,8 miljard extra bijdragen.
Versnelde afbouw Wet-Hillen
Het voorstel van ChristenUnie-Kamerlid Pieter Grinwis om de Wet-Hillen sneller af te bouwen, kreeg uiteindelijk een brede meerderheid. De fiscale aftrek voor woningen met weinig of geen hypotheekschuld vervalt nu al in 2041, zeven jaar eerder dan gepland.
Voor de circa één miljoen huishoudens die de aftrek nu gebruiken, groeit de financiële impact geleidelijk. In 2025 gaat het om een beperkt bedrag, dat jaarlijks verder oploopt. Onder meer GroenLinks-PvdA, BBB, JA21, PVV en Forum voor Democratie stemden voor. VVD, D66, CDA en 50Plus stemden tegen vanwege zorgen over de budgettaire risico’s.
Fel verzet tegen verhoging forfaitair rendement
Het kabinet wilde het forfaitaire rendement in box 3 verhogen naar 7,8 procent, een stap die op felle tegenstand stuitte. Hoewel het kabinet verwees naar de tegenbewijsregeling, voelden met name vastgoedbeleggers zich zwaar benadeeld. Zij kunnen hun hoge kosten niet aftrekken en moeten ook ongerealiseerde waardestijgingen meetellen. Dit zou volgens hen directe aanleiding zijn voor de massale verkoop van huurwoningen.
Fiscale plannen volledig herzien
De Kamer beperkte zich niet tot box 3. In totaal werd voor meer dan €3,5 miljard aan wijzigingen doorgevoerd. Zo:
- gaan de accijnzen op benzine, diesel en lpg per 1 januari alsnog omhoog;
- blijft de bijtelling voor elektrische leaseauto’s lager dan eerder voorgesteld;
- worden bonussen van private-equitymanagers vooralsnog niet extra belast;
- en wordt de vliegtaks voor privéjets verhoogd.
Een amendement van Grinwis maakte bovendien een deel van de bestaande accijnskorting op brandstof ongedaan. Hierdoor komt €450 miljoen beschikbaar voor investeringen in het openbaar vervoer.
Budgettaire spanning
De versnelde afbouw van de Wet-Hillen levert de eerste jaren nauwelijks extra middelen op, terwijl het schrappen van de box-3-verzwaring al in 2025 €1,2 miljard minder inkomsten betekent. Demissionair staatssecretaris van Fiscaliteit Eugène Heijnen (BBB) waarschuwde daarom dat de dekking grotendeels naar toekomstige jaren verschuift. Een nieuw kabinet zal daar rekening mee moeten houden, zeker nu het begrotingstekort richting de Europese 3%-norm beweegt.
Grinwis verwees echter naar eerdere keuzes van het kabinet zelf, zoals het verlengen van de accijnskorting op brandstof door toekomstige inkomsten naar voren te halen. Volgens hem volgt zijn voorstel dezelfde logica.
Bron: NRC/FD
