De belangrijkste oorzaak is de aanhoudende oorlog in het Midden-Oosten en de daarmee samenhangende stijging van de energieprijzen. Een vat Brent-olie kost inmiddels weer meer dan 100 dollar.
Hogere energieprijzen
Rabobank-econoom Hugo Erken verwacht niet dat de energieprijzen snel zullen dalen, omdat er weinig zicht is op een snelle oplossing van het conflict tussen de Verenigde Staten en Iran. De hogere energieprijzen zullen volgens hem bovendien doorwerken in de rest van de economie. „De energieprijzen zullen volgend jaar doorwerken in de prijzen van voedsel, industriële producten, de lonen en daarmee ook diensten”, zegt Erken tegen de NOS. Daardoor komt Rabobank voor volgend jaar uit op een inflatie van 3,8 procent.
Snel verouderen
Het verschil met de CPB-raming betekent dat ook de koopkrachtplaatjes uit de Miljoenennota snel kunnen verouderen. Het kabinet heeft verschillende maatregelen genomen om de koopkracht van huishoudens te ondersteunen. Zo wordt de korting op de brandstofaccijnzen met een jaar verlengd. Volgens Erken heeft het weinig zin om met dergelijke maatregelen te proberen de koopkracht precies op peil te houden. „Je hebt toch geen grip op de energieprijzen.”
Kortetermijnbeleid
Ook hoogleraar Arnoud Boot van de Universiteit van Amsterdam is kritisch over de koopkrachtmaatregelen. Volgens hem had het geld voor de verlaging van de brandstofaccijnzen beter gebruikt kunnen worden voor structurele maatregelen, zoals het betaalbaarder maken van woningisolatie. „De onzekerheid over de hoge energieprijs blijft nog wel even”, aldus Boot.
