Grensoverschrijdende zelfstandigen kunnen recht hebben op bijstand voor levensonderhoud op grond van de Tozo of op Tozo-bedrijfskapitaal. Hoe zit het precies? De kring van rechthebbenden voor de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) is met terugwerkende kracht tot en met 1 maart 2020 uitgebreid met grensoverschrijdende zelfstandigen.
Tozo – levensonderhoud
Iedere zelfstandige die woonachtig is in Nederland kan in aanmerking komen voor bijstand voor levensonderhoud op grond van de Tozo, mits het eigen bedrijf of zelfstandig beroep gevestigd is in een EU- of EER-land of Zwitserland.
De bijstand voor levensonderhoud op grond van de Tozo is een inkomensaanvulling tot het Nederlandse sociaal minimum. Het maandinkomen wordt aangevuld tot € 1.503,31 voor gehuwden en tot € 1.052,32 voor alleenstaanden. Hierbij wordt – afwijkend van de reguliere bijstandssystematiek – het inkomen van de partner en het vermogen buiten beschouwing gelaten. Anders dan in Duitsland en ook België gelden in Nederland geen hogere bijstandsnormen voor gezinnen met kinderen.
Tozo – bedrijfskapitaal
Iedere zelfstandige met een bedrijf in Nederland kan in aanmerking komen voor bijstand ter voorziening in de behoefte aan bedrijfskapitaal op grond van de Tozo, mits deze zelfstandige rechtmatig verblijft in een ander EU- of EER-land of Zwitserland.
In België en Duitsland woonachtige zelfstandigen met een bedrijf in Nederland kunnen, mits zij premieplichtig zijn voor de Nederlandse volksverzekeringen, recht hebben op bedrijfskapitaal op grond van de Tozo, een lening van maximaal € 10.157.
Bedrijfssluiting in België
In Nederland woonachtige zelfstandigen met een bedrijf in Vlaanderen, België, kunnen bij een op last van de Belgische overheid opgelegde bedrijfssluiting of bij een vanwege de coronacrisis noodgedwongen, volledige bedrijfssluiting recht hebben op het Belgische, tijdelijk verruimde ‘overbruggingsrecht voor zelfstandigen’. Zij moeten dan wel staan ingeschreven bij een Belgisch sociaal verzekeringsfonds en voldoen aan de overige voorwaarden. Het gaat om een inkomensvervangende uitkering vanwege het wegvallen van het inkomen uit het bedrijf en dus geen bijstand.
In Nederland woonachtige zelfstandigen met een bedrijf in België, kunnen, als zij aan de voorwaarden voldoen, recht hebben op bijstand voor levensonderhoud op grond van de Tozo, een inkomensaanvulling tot het Nederlandse sociaal minimum, waarbij het inkomen van de partner en het vermogen buiten beschouwing blijft.
Het kan voorkomen dat een zelfstandige tegelijkertijd recht heeft op uitkering op grond van het Belgische ‘overbruggingsrecht voor zelfstandigen’ en op bijstand voor levensonderhoud op grond van de Nederlandse Tozo. Eerst moet een beroep op het Belgische ‘overbruggingsrecht voor zelfstandigen’ worden gedaan alvorens tot bijstandsverlening op grond van de Tozo kan worden overgegaan.
Leefloon België
In België woonachtige zelfstandigen met een bedrijf in Nederland kunnen, als zij een inkomen hebben onder het Belgische sociaal minimum alsmede een beperkt vermogen en voldoen aan de overige voorwaarden, recht hebben op het Belgische ‘leefloon’. Dit is de reguliere (niet verruimde) vorm van bijstand voor levensonderhoud in België, die beperkt is tot inwoners van België.
Vanuit het ‘leefloon’ wordt het maandinkomen aangevuld tot de volgende bijstandsnormen:
- € 1.270,51 voor samenwonenden met minimaal een kind;
- € 940,11 voor een alleenstaande;
- € 626,74 voor een samenwonende.
Duitsland – Soforthilfe
In Nederland woonachtige zelfstandigen met een bedrijf met hoofdvestiging in Duitsland kunnen, mits zij zijn geregistreerd bij een Duits belastingkantoor, recht hebben op de Duitse ‘Soforthilfe’. De ‘Soforthilfe’ vanuit de Duitse Bondsregering betreft een gift tot € 9.000,- voor bedrijven met maximaal 5 werknemers en een gift tot € 15.000,- voor bedrijven met maximaal 10 werknemers. Daarnaast stellen regeringen van de diverse deelstaten aanvullende ‘Soforthilfe’ als gift
beschikbaar.
In Nederland woonachtige zelfstandigen met een bedrijf in Duitsland kunnen recht hebben op bijstand voor levensonderhoud op grond van de Tozo, een inkomensaanvulling tot het Nederlandse sociaal minimum, waarbij het inkomen van de partner en het vermogen buiten beschouwing blijft.
Duitsland – Arbeitslosengeld II
In Duitsland woonachtige zelfstandigen met een bedrijf in Nederland kunnen, als zij een inkomen hebben onder het Duitse sociaal minimum, beschikken over een beperkt vermogen en voldoen aan de overige voorwaarden, recht hebben op het versoepelde Duitse ‘Arbeitslosengeld II’ (in de volksmond ook Hartz IV genoemd). Dit is de reguliere (niet verruimde, wel qua toetsing tijdelijk versoepelde) vorm van bijstand voor levensonderhoud in Duitsland, waarop alleen inwoners van Duitsland een beroep kunnen doen.
Vanuit het ‘Arbeitslosengeld II’ wordt het maandinkomen aangevuld tot de volgende bijstandsnormen: € 821 voor gehuwden (exclusief kinderen) en € 432 voor een alleenstaande (exclusief kinderen).
De betreffende bedragen worden verhoogd met, afhankelijk van de leeftijd van het kind, een bedrag van € 250 tot € 328. Als onderdeel van de bijstand betaalt de overheid de woonkosten en verwarmingskosten. Het inkomen van de partner en het vermogen worden in aanmerking genomen.
NOW
Als een in België of Duitsland woonachtige zelfstandige een bedrijf in Nederland met personeel heeft, kan deze ook in aanmerking komen voor de Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor werkbehoud (NOW) voor zover het personeel in Nederland verzekerd is en uiteraard aan alle voorwaarden van de NOW is voldaan.
TOGS
Als de onderneming behoort tot een van de sectoren die het meest zijn geraakt door de Nederlandse overheidsmaatregelen rond het coronavirus, kunnen deze in Duitsland wonende zelfstandigen, mits zij in Nederland belastingplichtig zijn en voldoen aan de overige voorwaarden in aanmerking komen voor de Tegemoetkoming Ondernemers Getroffen Sectoren COVID-19, een gift van € 4.000.
Vaste lasten MKB
Verder kunnen zij als zij aan de voorwaarden voldoen beroep doen op de regeling Tegemoetkoming Vaste lasten MKB die eraan komt. Bedrijven in bepaalde sectoren kunnen aanspraak maken op een tegemoetkoming voor hun vaste lasten tot een maximum van € 20.000 voor drie maanden.
Antwoorden op Kamervragen over Kamerbrief uitbreiding doelgroep Tozo
Volg ook de online Lunch en Learn Sessie op 5 juni: Fiscale update corona regelingen: de allerlaatste stand van zaken met Heleen Elbert
