In augustus 2022 deed een niet bekendgemaakte verzoeker een verzoek op grond van de Wet Open Overheid (Woo). Het verzoek richtte zich op informatie betreffende de publicatie van standpuntbepalingen en belastingafspraken. Volgens minister Heinen (Financiën) ging het om:
- memo’s, notities, rapporten, studies over het (al dan niet) publiceren van general rulings (waaronder (fiscale) standpuntbepalingen (van kennisgroepen)) en taxpayer-specific rulings (waaronder – doch niet uitsluitend – Advanced Pricing Agreements en Advanced Tax Rulings);
- memo’s, notities, rapporten, studies over de totstandkoming, aanname, evaluatie, implementatie, en monitoring van op Europees en internationaal niveau gemaakte afspraken en beleid inzake het publiceren van taxpayerspecific rulings en general tax rulings;
- vastleggingen van interne en externe correspondentie over de genoemde zaken, en
- verslagen van interne en externe vergaderingen over de genoemde zaken.
Het antwoord liet erg lang op zich wachten en in maart van dit jaar, nadat verzoeker en de overheid elkaar al voor de rechter hadden getroffen, volgde een gesprek om meer schot in de zaak te krijgen. Daarbij werden onder meer nieuwe zoektermen aangedragen.
Geen documenten voorhanden
Nu heeft Financiën een eerste deelbesluit genomen. ‘Dit besluit betreft de informatie die mogelijk aanwezig is bij de Belastingdienst. Het besluit betreffende de informatie die is aangetroffen binnen het kerndeparment volgt op een later moment’, aldus Heinen. Hij moet de verzoeker teleurstellen: ‘Op basis van de door u aangeleverde zoektermen zijn er bij de Belastingdienst geen documenten aangetroffen.’ De Woo heeft namelijk uitsluitend betrekking op openbaarmaking van informatie die neergelegd is in documenten. ‘Alleen bestaande documenten vallen derhalve onder de Woo: als documenten niet bestaan, kan ik deze niet openbaar maken’, zo voegt de minister ten overvloede nog toe.
Er is gezocht naar vastlegging van afspraken in digitale systemen binnen Financiën en in de e-mailboxen en op de netwerkschijven van de bij dit onderwerp betrokken beleidsmedewerkers. Gebruikte zoektermen zijn ‘kennisgroepstandpunt’ en ‘ruling’ of ‘rulings’. Er is gezocht binnen de afdelingen Unit Internationaal van Grote Ondernemingen, Vaktechniek Brieven en Beleidsbesluiten, binnen het gremium ‘Landelijk vaktechnisch overleg formeel recht’ en ook bij de landelijke vakgroep coördinatoren formeel recht. Maar er is niets gevonden.
Rulings zijn belastingafspraken met multinationals; die stonden met name in 2018 in de schijnwerpers. Toenmalig staatssecretaris Snel besloot dat jaar een speciaal team in te richten voor dergelijke afspraken. Maar sindsdien is er bij de fiscus dus kennelijk niets over vastgelegd.
