Een verlaging van de accijns met 10 cent per liter kost de schatkist circa 1 miljard euro per jaar. Daarmee zou deze maatregel vrijwel het volledige budget opslokken. Bovendien is binnen het kabinet de afweging dat een accijnsverlaging relatief weinig gerichte verlichting biedt, terwijl het tegelijkertijd het brandstofverbruik kan stimuleren. Eerder al liet het kabinet weten wel een pakket voor te bereiden, maar daarin niet per se de gestegen brandstofprijzen wilde nemen.
Ook speelt mee dat onduidelijk is hoe lang de huidige geopolitieke spanningen en de bijbehorende prijsstijgingen aanhouden. Het kabinet kiest er daarom voor om terughoudend te zijn met grote, generieke uitgaven.
Prijsverschillen met Duitsland lopen verder op
De keuze om accijnzen ongemoeid te laten contrasteert met Duitsland, waar de accijns tijdelijk met ongeveer 17 cent per liter wordt verlaagd. Hierdoor kan het prijsverschil met Nederland verder toenemen.
Voor ondernemers die veel rijden, zoals in de transport- en logistieke sector, kan dit gevolgen hebben voor de kosten en mogelijk ook voor tankgedrag, met name in grensregio’s.
Gerichte maatregelen voor werknemers en ondernemers
In plaats van een brede accijnsverlaging zet het kabinet in op gerichte maatregelen. Zo wordt de onbelaste kilometervergoeding verhoogd van 23 naar 25 cent per kilometer. Als werkgevers deze ruimte benutten, kan dit voor werknemers die bijvoorbeeld 400 kilometer per week rijden oplopen tot circa 8 euro netto voordeel per week.
Daarnaast wordt de motorrijtuigenbelasting voor bestelauto’s en andere voertuigen met een grijs kenteken naar verwachting tijdelijk, tot het einde van dit jaar, met 50 procent verlaagd. Deze maatregel is vooral gericht op kleine ondernemers.
Verder trekt het kabinet 50 miljoen euro extra uit voor het energienoodfonds, bedoeld voor huishoudens die nu al moeite hebben om hun energierekening te betalen of dat later dit jaar mogelijk krijgen. Ook wordt extra ingezet op woningisolatie en wordt een deel van de geplande verduurzamingssubsidies voor bedrijven naar voren gehaald.
Besluitvorming nog niet afgerond
De ministerraad bespreekt het pakket vrijdag. Daarna wil het minderheidskabinet in overleg met oppositiepartijen om voldoende politieke steun te organiseren. Aanpassingen aan het pakket zijn daarmee nog niet uitgesloten.
