Het Europees Hof van Justitie heeft uitspraak gedaan over de toepassing van het nultarief bij ketentransacties. Deze uitspraak is met name van belang in situaties waarbij goederen worden verhandeld via meerdere schakels maar met slechts één (grensoverschrijdende) vervoersbeweging van leverancier aan uiteindelijke afnemer.
In de casus die aan het Hof voorlag leverde volgens accountants- en adviesbureau BDO de Litouwse ondernemer Toridas goederen aan Megalain, gevestigd en geregistreerd voor de BTW in Estland. Megalain heeft zich ertoe verplicht de goederen binnen 30 dagen uit te voeren uit het grondgebied van Litouwen. Megalain diende dit te bewijzen door Toridas de documenten te overhandigen die aantoonden dat de goederen Litouwen hadden verlaten.
Doorverkoop
In de praktijk leverde Megalain de goederen uiterlijk de dag na aankoop door aan ondernemers in andere EU lidstaten. Na deze doorverkoop werd een deel van de goederen vanuit Litouwen rechtstreeks naar de lidstaat van de uiteindelijke afnemer getransporteerd. Toridas factureerde de levering van deze goederen aan Megalain met toepassing van het nultarief wegens een intracommunautaire levering. Hierdoor dacht Megalain gebruik te kunnen maken van de vereenvoudigde ABC-regeling, waardoor zij geen verwerving hoefde aan te geven in de lidstaat waar de goederen fysiek aankwamen. De vraag die aan het Hof van Justitie voorlag was of dit juist is.
Eén grensoverschrijding
Volgens vaste jurisprudentie kan bij een dergelijke ketentransactie slechts één van de twee levering met toepassing van het nultarief worden gefactureerd, omdat er maar één (grensoverschrijdende) vervoersbeweging plaatsvindt. De andere levering wordt dan in beginsel gezien als een binnenlandse levering. Het Hof oordeelt dat Toridas het nultarief onterecht heeft toegepast omdat de macht om als eigenaar te beschikken aan Megalain was overgegaan reeds vóór het intracommunautaire vervoer. Megalain had de goederen immers al doorgeleverd aan haar afnemer voordat ze werden vervoerd, waardoor de macht om als eigenaar over de goederen te beschikken reeds in Litouwen was overgegaan. Daarbij kwam dat Toridas wist dat de goederen waren doorgeleverd aan een derde partij, nog voordat de goederen werden vervoerd. Toridas had volgens het Hof van Justitie dientengevolge met Litouwse BTW moeten factureren aan Megalain, nu sprake was van een binnenlandse levering in Litouwen.
Vereneenvoudigde ABC-regeling
Voor Megalain heeft deze beslissing tot gevolg dat zij de vereenvoudigde ABC-regeling niet kan toepassen. De vereenvoudigde ABC-regeling stelt de intracommunautaire verwerving in de lidstaat van aankomst vrij. Nu Megalain geen verwerving verricht in de lidstaat van aankomst, maar in plaats daarvan zelf een intracommunautaire levering verricht vanuit Litouwen, dient zij zich in Litouwen te registreren voor BTW-doeleinden. Daarnaast zal de Belastingdienst zich in deze casus op het standpunt stellen dat Toridas Litouwse BTW verschuldigd is over haar leveringen aan Megalain.
Voor de praktijk
De uitspraak is volgens BDO een goede reminder voor de praktijk; de leverancier dient na te gaan wat met de goederen gebeurt, om zich te vergewissen dat het nultarief terecht wordt toegepast. Relevant is of de leverancier weet dat de goederen door zijn afnemer worden doorgeleverd voordat de goederen worden getransporteerd. Deze wetenschap kan tot gevolg hebben dat het nultarief niet kan worden toegepast. Voor partij ‘B’ in de keten, in deze casus Megalain, kan dit betekenen dat de vereenvoudigde ABC-regeling niet kan worden toegepast, waardoor BTW-registraties in andere lidstaten mogelijk zijn vereist.
