Van het aantal gemelde ongebruikelijke transacties is vorig jaar een flink hoger aantal verdacht verklaard. Accountants meldden in 2020 weliswaar minder ongebruikelijke transacties dan een jaar eerder, maar van de door accountants gemelde ongebruikelijke transacties werden wel meer transacties verdacht verklaard dan in 2019. Dat blijkt uit het jaaroverzicht 2020 van de Financial Intelligence Unit Nederland (FIU-Nederland), dat minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid deze week naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. De FIU ziet de toename van het aantal verdachte transacties als een signaal dat het zicht op (internationale) criminele geldstromen verder is toegenomen.
Ongebruikelijke en verdacht verklaarde transacties
Uit het jaaroverzicht blijkt onder andere dat de trend van het oplopend aantal meldingen van ongebruikelijke transacties door meldingsplichtige instellingen zich voortzet. In totaal zijn er 722.247 ongebruikelijke transacties gemeld door 1.914 verschillende meldingsplichtige instellingen. In 2019 betroffen dit 541.236 meldingen van reguliere ongebruikelijke transacties.
FIU-Nederland verklaarde in 2020 103.947 transacties verdacht, die allemaal ter beschikking zijn gesteld aan de (bijzondere) opsporingsdiensten en inlichtingen- en veiligheidsdiensten. Daarmee steeg het aantal verdacht verklaarde transacties fors ten opzichte van 2019, toen het aantal verdacht verklaarde transacties 39.544 betrof. Minister Grapperhaus en de FIU melden beiden dat dit het resultaat is van onder andere de investeringen die het afgelopen jaar zijn gedaan in capaciteit en de versterking van de effectiviteit en efficiëntie door middel van verbeteringen in technologie, kennis en expertise bij FIU-Nederland.
Totale waarde
De totale waarde van de verdacht verklaarde transacties bedroeg in 2020 bijna 15 miljard euro. Daarbij wordt opgemerkt dat dit totaalbedrag wordt opgestuwd door een zeer beperkt aantal verdacht verklaarde transacties vanuit zeer specifieke onderzoeken met een totale waarde van bijna 4,5 miljard euro. Daarmee komt de gezamenlijke waarde van alle verdacht verklaarde transacties in 2020 samen, zonder deze specifieke transacties, neer op meer dan 10 miljard euro. Dit is een stijging ten opzichte van het voorgaande jaar en dit geeft aan dat het zicht op criminele geldstromen verder is toegenomen.
Het is van belang om op te merken dat de waarde van de verdacht verklaarde transacties niet gelijk is te stellen aan een mogelijk beslagresultaat en/of incassoresultaat van eenzelfde omvang in Nederland, schrijft Grapperhaus. Zoals de FIU-Nederland opmerkt, hebben verdachte transacties regelmatig voor een groot deel betrekking op grensoverschrijdende geldstromen en buitenlandse handhavingsacties kunnen daardoor eerder zijn aangewezen. Bovendien kunnen verdacht verklaarde transacties met een relatief lagere waarde evengoed een belangrijke aanwijzing zijn voor complexe witwasconstructies, criminele (bedrijfs)structuren of het verhullen van omvangrijk crimineel vermogen. Door de opsporing wordt op uiteenlopende wijzen gebruik gemaakt van de verdachte transacties, onder meer als sturingsinformatie, als startinformatie voor een strafzaak of als onderdeel van het bewijs in een strafzaak.
Meldingen accountants
Accountants meldden in 2018 in totaal 1.987 ongebruikelijke transacties, in 2019 was er een forse stijging naar 3.424 gemelde ongebruikelijke transacties. In 2020 lag dat aantal met 2.466 meldingen door accountants lager dan een jaar eerder, blijkt uit de bijlagen bij het jaarverslag van de FIU. Van die meldingen door accountants steeg het aantal transacties dat uiteindelijk verdacht werd verklaard wel. In 2018 lag het aantal door accountants gemelde verdachte transacties op 306, in 2019 op 209 en afgelopen jaar steeg dat aantal flink naar 573 transacties.
Aanbieding Jaaroverzicht 2020 Financial Intelligence Unit-Nederland
