Banken hebben de afgelopen jaren flink moeten investeren in het aanpakken van witwaspraktijken omdat ze dit niet op orde hadden. Ze kregen hoge boetes voor het overtreden van de witwasregels. ING en ABN AMRO troffen hierover een schikking met het Openbaar Ministerie en betaalden samen meer dan een miljard euro.
“Er zijn veel signalen en voorbeelden uit de praktijk waaruit blijkt dat de inzet van banken nu disproportioneel uitpakt voor klanten en onvoldoende gericht is”, aldus Heinen. Zo hebben burgers en bedrijven volgens hem moeite met het openen of behouden van betaalrekeningen.
‘Durven kiezen’
Heinen ziet een probleem bij de huidige aanpak van witwassen. “Streng zijn op criminelen, geen inperking van privacy en minder regeldruk: het kan niet allemaal tegelijk. We moeten durven kiezen.” Hij wil voorrang geven aan “het schoonhouden van het financiële stelsel van crimineel geld en het verminderen van de regeldruk”.
Om dit te bereiken wil hij onder meer banken meer ruimte geven om gegevens te delen. Dat is opmerkelijk omdat vorig jaar vijf grote banken nog stopten met een initiatief waarbij werd samengewerkt om witwassen te voorkomen. Nieuwe Europese wetgeving zou deze samenwerking bemoeilijken. Eerder was er kritiek van onder meer de Autoriteit Persoonsgegevens op het project.
Drie thema’s
In de visie van Heinen staan drie thema’s staan centraal, schrijft hij:
- Goed functionerende markten
De financiële sector moet concurrerender worden. Dit leidt tot betere diensten voor burgers en ondernemers. Bijvoorbeeld op de spaarmarkt. Daarnaast neemt Nederland het initiatief voor verdieping van de Europese kapitaalmarkt, zodat bedrijven beter toegang krijgen tot financiering. - Verminderen regeldruk en goed toezicht
De anti-witwasaanpak moet veranderen: betere samenwerking, ander type controles en meer risicogebaseerd. En het rapportageraamwerk voor duurzaamheid in NL en de EU moet eenvoudiger. - Toegankelijk betalingsverkeer en bescherming van de consument
Het consumentenbelang staat op 1. Door jongeren beter te beschermen tegen schulden en beïnvloeding. Daarnaast moeten financiële diensten toegankelijk zijn voor iedereen. En contant geld blijft beschikbaar.
