De Hoge Raad heeft op 20 mei 2022, ECLI:NL:HR:2022:720, een arrest gewezen, waarbij een verzoek om ambtshalve vermindering in box 3 voor de jaren 2015-2016 en 2017-2018 is afgewezen.
Te laat bezwaar: geen rechtsherstel
In de zaak bij de Hoge Raad heeft de belastingplichtige te laat bezwaar gemaakt tegen de aanslagen inkomstenbelasting voor de jaren 2015 tot en met 2018. In deze aanslagen van de belastingplichtige zat een box 3-heffing. De inspecteur heeft deze te late bezwaren niet-ontvankelijk verklaard.
Voor de jaren 2015 en 2016 heeft de Hoge Raad geoordeeld dat er slechts rechtsherstel geboden wordt als er aannemelijk wordt gemaakt dat de box 3-heffing leidt tot een individuele en buitensporige last. Dit komt omdat het eerdere arrest van 24 december 2021, ECLI:NL:HR:2021:1963, alleen betrekking heeft op de jaren vanaf 2017.
Voor de jaren 2017 en 2018 heeft de Hoge Raad geoordeeld dat het verzoek van de belastingplichtige om ambtshalve vermindering (zoals een te laat ingediend bezwaar wordt genoemd) niet aan de in de wet gestelde voorwaarden voldoet. Op basis van de wet wordt een verzoek om ambtshalve vermindering van een aanslag niet toegekend als een beroep wordt gedaan op ‘nieuwe’ jurisprudentie. Dit is jurisprudentie die gewezen is nádat de aanslag al onherroepelijk vaststond. Daarvan is in dit geval sprake, waardoor geen recht bestaat op herziening van de box 3-belasting.
Hiermee is de politiek nu aan zet. De staatssecretaris van Financiën heeft laten weten om uiterlijk op Prinsjesdag (20 september 2022) het besluit te nemen of en op welke manier compensatie voor de niet-bezwaarmakers zal volgen. Omdat de Hoge Raad in wezen heeft geoordeeld dat de wetgeving ondeugdelijk is, pleiten wij voor een algemene herziening van box 3 over de periode vanaf 2017. De staatssecretaris houdt echter alle opties open, waarbij hij ook aangeeft dat de Tweede Kamer een unanieme motie heeft aangenomen om (in elk geval) de kleine spaarders te compenseren.
Individuele procedures vanaf 2017
In een tweede arrest op 20 mei 2022, ECLI:NL:HR:2022:718, heeft de Hoge Raad aangegeven hoe moet worden omgegaan met lopende procedures over box 3 vanaf 2017. De belastingplichtige hoeft niet individueel door te procederen, maar kan wachten totdat de Belastingdienst hun aanslag heeft gewijzigd op basis van de uitspraak op massaal bezwaar van 4 februari 2022. Als de belastingplichtige het niet eens is met die herziening, kan hij een verzoek om ambtshalve (verdere) vermindering doen. Tegen een eventuele afwijzing van dit verzoek is een nieuwe gang naar de rechter mogelijk.
Slot
Mocht u zich afvragen of u nog box 3-belasting kunt terugkrijgen of wilt u uw herziening van box 3 door ons laten toetsen, neem dan vooral contact met ons op. Daarnaast kunnen wij u ook informeren over de mogelijke impact van de wijzigingen van box 3 in de toekomst voor uw eigen fiscale rechtspositie.
